1. Nhạc của chính mình: về nguyên tắc không phải trả cho ai
Phí bản quyền âm nhạc là khoản trả cho tác giả khi sử dụng tác phẩm của họ. Vậy nếu quán chỉ mở nhạc do chính anh/chị sáng tác, thì người sử dụng và người sở hữu quyền là cùng một người — không có bên thứ ba nào để trả. Đây là trường hợp hiếm hoi mà quán mở nhạc nhưng không phát sinh phí bản quyền.
Nhưng để thật sự an toàn, cần thỏa mãn một vài điều kiện — và tránh vài cái bẫy khiến "nhạc tự làm" hóa ra vẫn dính quyền của người khác.
| Trường hợp | Phải trả bản quyền? | Lưu ý |
|---|---|---|
| Chính chủ sáng tác 100%, tự sở hữu bản ghi, chưa ủy quyền VCPMC | Không | Tự dùng tác phẩm của mình; nên lưu chứng cứ tác giả |
| Tự sáng tác nhưng dùng beat/sample/nhạc nền của người khác | Có (phần đó) | Beat/sample vẫn thuộc quyền người khác |
| Là hội viên VCPMC, đã ủy quyền tác phẩm | Tùy | Thu & phân phối theo quy chế VCPMC — hỏi trực tiếp |
| Mở xen kẽ nhạc mình + nhạc thị trường | Có | Phần nhạc thị trường vẫn phát sinh nghĩa vụ |
2. Điều kiện để thật sự "miễn phí"
- Anh/chị là tác giả thật sự: tự viết giai điệu và lời, không sao chép tác phẩm của người khác.
- Sở hữu cả bản ghi: nếu thuê phòng thu, nhạc công, ca sĩ thể hiện, cần thỏa thuận rõ trong hợp đồng để quyền đối với bản ghi thuộc về mình.
- Chưa ủy quyền cho VCPMC: nếu anh/chị là hội viên và đã ủy quyền tác phẩm, cách thu/phân phối sẽ theo quy chế của tổ chức.
Nên lưu giữ bằng chứng mình là tác giả (bản demo, file gốc, ngày sáng tác, hợp đồng với người tham gia sản xuất) để chứng minh khi bị kiểm tra.
3. Cái bẫy hay gặp: beat, sample, nhạc nền mua sẵn
Rất nhiều "nhạc tự làm" thực chất được viết trên một beat mua/tải sẵn, hoặc chèn sample, đoạn nhạc nền của người khác. Dù phần lời và giai điệu là của anh/chị, phần beat/sample vẫn thuộc quyền của tác giả gốc. Lúc này cần xem giấy phép của beat/sample: có cho phép dùng thương mại và phát nơi công cộng không. Nếu không rõ ràng, phần đó vẫn có thể phát sinh nghĩa vụ — tương tự như nhạc "miễn phí bản quyền" tải trên mạng.
4. Thực tế: rất ít quán chỉ mở nhạc của mình
Trên thực tế, hầu như không có quán nào mở nhạc chỉ gồm sáng tác của chủ quán — khách thường muốn nghe nhạc quen thuộc. Và chỉ cần có một phần nhạc thị trường thuộc kho VCPMC, quán đã phát sinh nghĩa vụ. Vì vậy nếu quán mở nhạc hỗn hợp, cách an tâm nhất vẫn là hoàn thành nghĩa vụ qua VCPMC theo Nghị định 134/2026/NĐ-CP — tính theo diện tích và khu vực. Ước tính bằng công cụ tính phí rồi đăng ký & nộp phí qua VCPMC. Chưa rõ VCPMC là ai? Xem VCPMC là gì.
Câu hỏi thường gặp
Mở nhạc do chính mình sáng tác có phải đóng VCPMC không?
Không, nếu anh/chị sở hữu toàn bộ quyền (tác phẩm và bản ghi) và chưa ủy quyền cho VCPMC. Tự dùng tác phẩm của mình thì không phải trả cho ai. Nên giữ bằng chứng mình là tác giả.
Tự làm nhạc trên beat mua sẵn thì sao?
Phần beat/sample vẫn thuộc quyền tác giả gốc. Cần kiểm tra giấy phép có cho phép dùng thương mại và phát nơi công cộng không; nếu không, phần đó vẫn có thể phát sinh nghĩa vụ.
Là hội viên VCPMC thì mở nhạc của mình có được không?
Khi đã ủy quyền tác phẩm cho VCPMC, việc thu và phân phối theo quy chế của tổ chức, kể cả với nhạc do chính mình sáng tác. Nên hỏi trực tiếp VCPMC để xử lý cho đúng.
Nguồn tham khảo:
Luật Sở hữu trí tuệ (quyền tác giả, quyền liên quan đối với bản ghi, ủy quyền cho tổ chức đại diện tập thể) · Nghị định 134/2026/NĐ-CP.
Nội dung chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý. Trường hợp là hội viên VCPMC hoặc có dùng beat/sample của người khác nên xác nhận cụ thể với VCPMC hoặc luật sư.
Bài viết liên quan